Nowy projekt ustawy o zawodzie pielęgniarki i położnej wzbudził niepokój wśród położnych. Przedstawicielki tego zawodu obawiają się, że proponowane przez Ministerstwo Zdrowia zmiany mogą obniżyć jakość kształcenia i wpłynąć negatywnie na bezpieczeństwo pacjentów. Wątpliwości, które wylicza Medonet, dotyczą także przyszłości zawodowej położnych oraz ich sytuacji na rynku pracy.
Projekt nowelizacji ustawy przewiduje zmiany w zasadach wykonywania zawodu, uzyskiwania uprawnień, prowadzenia rejestrów oraz w systemie kształcenia przeddyplomowego i ustawicznego rozwoju zawodowego. Położne podkreślają, że zawód ten wymaga odrębnego przygotowania, a obecny model kształcenia powinien zostać utrzymany.
"Zawód położnej powinien nadal być kształcony na dotychczasowych zasadach, bo odpowiada za bezpieczeństwo kobiet i noworodków — nie tylko w okresie okołoporodowym, ale przez całe życie kobiety" — podkreśliła Mariola Łodzińska, prezes Naczelnej Rady Pielęgniarek i Położnych podczas konferencji prasowej. "Umiejętności położnej wymagają wieloletniej nauki i praktyki, a skrócenie ścieżki kształcenia może zagrozić jakości opieki" — dodała.
Niepewność zawodowa i brak miejsc pracy dla położnych
Położne zwracają uwagę, że sytuacja demograficzna wpływa na zamykanie oddziałów położniczo-ginekologicznych, co ogranicza liczbę dostępnych miejsc pracy. Komisja Położnych od lat sygnalizuje ten problem i postuluje utworzenie nowych obszarów zatrudnienia, takich jak poradnictwo okołomenopauzalne, opieka długoterminowa czy edukacja zdrowotna. Mariola Łodzińska zaznaczyła, że środowisko nigdy nie postulowało zmiany systemu kształcenia, ponieważ położna to odrębny zawód wymagający specjalistycznego przygotowania.
Prezes Naczelnej Rady Pielęgniarek i Położnych wskazała także, że pielęgniarki mają możliwość szybkiego przekwalifikowania, natomiast położne nie mogą skorzystać z takiej ścieżki ze względu na przepisy unijne. Trwają jednak działania, by umożliwić położnym uzyskanie uprawnień pielęgniarki w przypadku takiej decyzji.
Jakość kształcenia pielęgniarek i położnych pod znakiem zapytania
Projekt ustawy zakłada włączenie Krajowej Szkoły Akredytacyjnej Pielęgniarek i Położnych do Państwowej Komisji Akredytacyjnej. Środowisko zawodowe uważa, że może to wpłynąć negatywnie na jakość kształcenia, ponieważ dotychczasowa szkoła odpowiada za podwójną akredytację wydziałów pielęgniarstwa i położnictwa. Położne domagają się zwiększenia liczby pracowników oraz poszerzenia kompetencji tej instytucji, aby skuteczniej kontrolować standardy kształcenia.
Nowy projekt ustawy o pielęgniarkach i położnych — wyzwania demograficzne i kadrowe
Grażyna Iwanowicz-Palus, krajowa konsultant w dziedzinie pielęgniarstwa, zaznaczyła, że obecny system kształcenia położnych uchodzi za jeden z najlepiej ocenianych w Europie i nie powinien być zmieniany. Zwróciła uwagę na starzenie się kadry — wiele położnych zbliża się do wieku emerytalnego, co może wkrótce spowodować poważne braki kadrowe i utrudnić dostęp do opieki.
Gabriela Hoffmann, przewodnicząca Okręgowej Rady Pielęgniarek i Położnych w Szczecinie, stwierdziła, że w wielu szpitalach województwa zachodniopomorskiego brakuje pielęgniarek i położnych, a nowe przepisy mogą spowodować zamknięcie większości oddziałów położniczych w regionie. Zwróciła uwagę, że likwidacja porodówek często oznacza również zamykanie oddziałów noworodkowych i ginekologicznych, co odbija się na dostępie pacjentek do podstawowej opieki w ich miejscu zamieszkania.
Położne: potrzebne nowe kompetencje i miejsca pracy
Agnieszka Brześcińska, członkini Naczelnej Rady Pielęgniarek i Położnych, przypomniała, że trwają prace nad rozszerzeniem kompetencji położnych i pielęgniarek. Wśród propozycji pojawia się m.in. bilans zdrowia osoby dorosłej czy porada infekcyjna, co ma usprawnić system ochrony zdrowia i skrócić czas oczekiwania na wizytę u lekarza rodzinnego.
Środowisko położnych przygotowuje szczegółowe uwagi do projektu, które zostaną przekazane Ministerstwu Zdrowia w ramach konsultacji społecznych. Położne zapowiadają aktywny udział w konsultacjach i walkę o utrzymanie wysokich standardów kształcenia oraz bezpieczeństwa opieki nad kobietami i noworodkami.
Nowe uprawnienia i podział kompetencji w projekcie ustawy o pielęgniarkach i położnych
Projekt przewiduje rozszerzenie katalogu świadczeń udzielanych przez pielęgniarki i położne. Wśród nowych uprawnień znalazły się: możliwość kierowania pacjentów na wybrane badania diagnostyczne, ordynowanie leków i wyrobów medycznych, udzielanie porad pielęgniarskich, stwierdzanie zgonu w opiece paliatywnej i długoterminowej oraz prawo do orzekania o czasowej niezdolności do pracy do pięciu dni.
Wprowadzony zostanie także system poziomów kompetencji: pielęgniarka/położna ogólna, kwalifikowana i kliniczna, uzależniony od ukończonego kształcenia i zdobytych kwalifikacji. Ministerstwo Zdrowia tłumaczy, że takie rozwiązanie ma usprawnić zarządzanie kadrami i wyznaczyć jasną ścieżkę rozwoju zawodowego.
Nowością będzie także wyodrębnienie roli pielęgniarki i położnej zaawansowanej praktyki (APN). Funkcję tę będą mogły pełnić osoby z tytułem magistra, specjalizacją oraz dziesięcioletnim doświadczeniem zawodowym, w tym pięć lat pracy w danej dziedzinie. Nowe przepisy mają wejść w życie 1 marca 2027 r.
Przyszłość zawodu położnej w Polsce
Położne podkreślają, że obecne prace nad nowelizacją ustawy są kluczowe dla przyszłości zawodu w Polsce. Apelują o zachowanie wysokich standardów kształcenia, stworzenie nowych miejsc pracy oraz realny wpływ na kształtowanie systemu ochrony zdrowia. Ministerstwo Zdrowia podkreśla, że celem zmian jest dostosowanie przepisów do wyzwań demograficznych i organizacyjnych, a także zapewnienie nowoczesnych i przejrzystych ram prawnych dla pielęgniarek i położnych.
źródło: medonet.pl
