Kiedy wybieramy się na spacer do lasu, parku czy na łąkę, powinniśmy mieć świadomość, że w tych miejscach łatwo o kontakt z kleszczami. Dr Jarosław Pacoń z Uniwersytetu Przyrodniczego we Wrocławiu zwraca uwagę, że te pasożyty nie atakują przypadkowo i mają swoje preferencje co do miejsc na ciele człowieka, które wybierają najchętniej. W rozmowie z Medonetem naukowiec wskazuje, na jakie obszary należy zwracać szczególną uwagę po powrocie z terenów zielonych.
Największe ryzyko spotkania z kleszczem występuje podczas przebywania na terenach porośniętych trawą, zwłaszcza w lasach liściastych i mieszanych, na ich obrzeżach, a także na łąkach i w parkach, zwłaszcza w miejscach zacienionych. Dr Jarosław Pacoń wyjaśnia, że kleszcze najczęściej przebywają na wysokości od trzydziestu do pięćdziesięciu centymetrów nad ziemią, gdzie wspinają się na końce źdźbeł trawy lub gałązek i tam oczekują na potencjalnego żywiciela.
Dr Jarosław Pacoń jest adiunktem w Zakładzie Parazytologii w Katedrze Chorób Wewnętrznych z Kliniką Koni, Psów i Kotów Uniwersytetu Przyrodniczego we Wrocławiu.
Chociaż kleszcze nie posiadają zmysłu wzroku, potrafią wyczuć obecność człowieka dzięki zapachowi potu, wydychanemu dwutlenkowi węgla oraz ciepłu ciała. — Dla kleszcza są to jedyne sygnały, że w pobliżu znajduje się potencjalna ofiara. Nie ma innych czynników, które by je zwabiały, jak choćby kolor ubrania czy alkohol — tłumaczy naukowiec.
Gdy człowiek lub zwierzę przechodzi w pobliżu, kleszcz zaczepia się o niego za pomocą pazurków znajdujących się na przednich odnóżach. W ten sposób pasożyt może przylgnąć do spodni, skarpetek lub sierści psa, rozpoczynając poszukiwanie odpowiedniego miejsca do wkłucia. Ukąszenie kleszcza jest zwykle niewyczuwalne, jednak może prowadzić do poważnych powikłań zdrowotnych. Jak podaje serwis kleszcze.info.pl, "Przewlekłe zmęczenie, problemy ze snem, porażenia nerwów utrudniające poruszanie — to tylko niektóre z konsekwencji chorób odkleszczowych".
Aby zminimalizować ryzyko ukąszenia, należy zadbać o odpowiednią ochronę. Oprócz stosowania preparatów odstraszających, bardzo ważny jest właściwy dobór ubioru podczas wyjścia do lasu. — Ubieranie się od stóp do głów niekoniecznie jest zasadne, człowiek tylko bardziej się męczy — przyznaje dr Pacoń. — Najlepiej założyć długie dresowe spodnie ze ściągaczem, na nogawki dobrze jest jeszcze naciągnąć skarpetki, bo to utrudni kleszczowi wkłucie się. Wskazane są też koszule z długim rękawem i z mankietem czy ściągaczem, włożone do spodni.
Pytany o sens zakładania nakrycia głowy, ekspert odpowiada, że może ono mieć znaczenie, jeśli planujemy leżeć na trawie, jednak przekonanie o konieczności noszenia czapki wywodzi się z nieprawdziwego przekonania, że kleszcze spadają z drzew.
Po każdej wizycie w lesie lub parku należy dokładnie obejrzeć całe ciało i zmienić ubranie. Dr Pacoń podkreśla, że zdarzały się sytuacje, gdy osoby po powrocie z lasu brały kąpiel, a następnie zakładały te same ubrania, w których mogły pozostać kleszcze, które dopiero po pewnym czasie przystępowały do ataku. Zaleca on, by po powrocie z wycieczki ubrania wystawić na działanie promieni słonecznych, których kleszcze nie tolerują, lub od razu wyprać.
Wiedza o tym, które partie ciała są najczęściej wybierane przez kleszcze, pozwala skuteczniej przeprowadzić kontrolę po powrocie do domu. Dr Pacoń zwraca uwagę, że te pasożyty nie działają pochopnie i wybierają miejsca, które są dla nich najdogodniejsze. — Nie jest tak, że od razu wkłuwają się pierwsze miejsce z odsłoniętą skórą. Które więc lubią najbardziej? Mówiąc w skrócie: miękkie, cieńsze, dobrze ukrwione i ciepłe. Oczywiście można znaleźć je w dowolnym miejscu, dlatego ważne są oględziny całego ciała. Szczególną uwagę zwrócić trzeba jednak na dwa takie obszary.
Najczęściej kleszcze wchodzą na skarpetki, a następnie przemieszczają się w górę nogi, szukając odpowiedniego miejsca do wkłucia. — W przypadku ludzi najczęściej jest tak, że kleszcz wchodzi na skarpetkę, wędruje wyżej, a pierwszym miejscem, które go interesuje, jest okolica pod kolanem. Skóra w tym miejscu jest bardzo cienka i dobrze ukrwiona, co kleszczowi bardzo odpowiada — potwierdza naukowiec.
Jeśli jednak to miejsce nie spełni oczekiwań pasożyta, kontynuuje on wędrówkę w poszukiwaniu innego obszaru. Kolejnym regionem, który często wybierają kleszcze, są okolice intymne. — Jest tu ciepło, wilgotno, skóra jest cienka i bardzo dobrze ukrwiona. W takich sytuacjach kleszcze często odkrywamy dopiero podczas kąpieli czy prysznica. Jeżeli coś takiego się znajdzie, radziłbym zrobić zdjęcie tego miejsca (np. smartfonem) i potem dokładnie obejrzeć, upewniając się, czy to faktycznie jest kleszcz — radzi Jarosław Pacoń.
Warto również pamiętać, że podczas odpoczynku na trawie kleszcz może dostać się na skórę głowy. — Najczęściej wkłuwa się na granicy skóry owłosionej i nieowłosionej — na potylicy, nad uszami. U mężczyzn z zarostem lubią wkłuwać się w brodzie — zaznacza ekspert. Wskazane jest także sprawdzenie pach, wewnętrznych stron ramion oraz ud. — Najczęściej jednak łapiemy kleszcze, mówiąc wprost — od pasa w dół — zaznacza ekspert.
źródło: medonet.pl
