Naukowcy ze Stanów Zjednoczonych opracowali nowatorską szczepionkę w formie aerozolu do nosa, która według ich deklaracji może chronić przed szerokim spektrum infekcji dróg oddechowych. Nowy preparat ma potencjał, by zabezpieczać nie tylko przed przeziębieniem czy grypą, ale także przed niektórymi bakteryjnymi chorobami płuc oraz łagodzić objawy alergii. Badania cytowane przez Medonet zaprezentowano 19 lutego 2024 r. w czasopiśmie "Science".
Zespół ze Stanford University przetestował uniwersalną szczepionkę na zwierzętach, uzyskując pozytywne rezultaty. Aerozol aktywował w płucach makrofagi, które pozostawały w stanie podwyższonej gotowości przez trzy miesiące po podaniu preparatu. Według badaczy, liczba wirusów przedostających się przez płuca do organizmu spadała nawet tysiąckrotnie, a komórki odpornościowe były gotowe do natychmiastowej reakcji na infekcję.
"Ta szczepionka, którą nazywamy uniwersalną, wywołuje znacznie szerszą odpowiedź odpornościową, która chroni nie tylko przed wirusem grypy, nie tylko przed koronawirusem, nie tylko przed zwykłym przeziębieniem, ale praktycznie przed wszystkimi wirusami, a także przed tyloma bakteriami, ile przetestowaliśmy, i nawet przed alergenami" — powiedział prof. Bali Pulendran w rozmowie z BBC.
Nowe podejście do immunizacji dróg oddechowych
Twórcy szczepionki podkreślają, że ich metoda stanowi radykalną zmianę w podejściu do immunizacji, która dotąd skupiała się na zwalczaniu pojedynczych patogenów. Badacze wykazali, że aktywacja układu odpornościowego w płucach nie tylko ograniczała liczbę wirusów, ale także chroniła przed infekcjami bakteryjnymi, takimi jak te wywołane przez Staphylococcus aureus i Acinetobacter baumannii. Eksperci w dziedzinie wakcynologii oceniają wyniki badań jako bardzo obiecujące i wskazują na przełomowy charakter odkrycia.
Według prof. Danieli Ferreiry z Uniwersytetu Oksfordzkiego, która nie uczestniczyła w projekcie, opracowanie uniwersalnej szczepionki może zmienić sposób ochrony przed infekcjami dróg oddechowych. Ferreira zwróciła uwagę na jasny mechanizm działania preparatu i podkreśliła, że badania mogą mieć przełomowe znaczenie w walce z powszechnymi infekcjami.
Uniwersalna szczepionka donosowa — wyzwania i ograniczenia
Naukowcy zaznaczają, że przed wprowadzeniem szczepionki do użytku u ludzi konieczne są dalsze badania. W testach na zwierzętach preparat podawano jako spray do nosa, jednak u ludzi może być potrzebne zastosowanie nebulizatora, by lek dotarł do głębszych partii płuc. Nie wiadomo także, jak długo utrzyma się efekt podwyższonej gotowości immunologicznej u ludzi, których układ odpornościowy rozwija się przez wiele lat.
Specjaliści zwracają uwagę, że wzmacnianie odporności ponad naturalny poziom może prowadzić do skutków ubocznych, w tym zaburzeń immunologicznych. Prof. Jonathan Ball z Liverpool School of Tropical Medicine ostrzegał, że należy upewnić się, iż utrzymywanie organizmu w stanie ciągłej gotowości nie wywoła nadmiernej reakcji układu odpornościowego i niepożądanych konsekwencji.
Sezonowy spray na przeziębienia — potencjał i przyszłość preparatu
Zespół z USA podkreśla, że uniwersalna szczepionka powinna być traktowana jako uzupełnienie, a nie zamiennik dla obecnych szczepionek. Naukowcy przewidują, że w początkowych fazach pandemii, takich jak na początku 2020 r. podczas COVID-19, taki preparat mógłby pomóc zyskać czas oraz zmniejszyć liczbę zgonów, zanim powstanie szczepionka celowana. Prof. Pulendran wskazał, że zastosowanie uniwersalnej szczepionki mogłoby złagodzić przebieg choroby i przyczynić się do budowania odporności populacyjnej.
źródło: medonet.pl
